Mon, If you don't breathe, there is no air. If you don't walk, there is no earth. If you don't speak, there is no word.

လမျီုမည်ဂှ် အရေဝ်မည်ရ။ အရေဝ်မည်ဂွံဗိုန်ဂှ် လိက်ရောၚ် ဗဗိုန်ပခိုၚ်ကဵု။
ဟိုတ်ဂှ်ရ လမျီုမည် ညံၚ်ဟဂွံတိတ်အာ နူမည်ဂှ် အရေဝ်မည် မည်ဟီုညိ ဂးညိ။ လိက်မည်ဂှ် မည်ကတ်ညိ ချူညိ။

အ္စာကဝိမည်ဒယှ်တမၠာဂမၠိုၚ်

ညးမချူပတိုန်ထ္ၜး - လဂ္ဂန်ရာံ | တ္ၚဲဒိတ္ထဳ Wednesday, September 19, 2007

  • အ္စာကဝိမန်ဒယှ်တှ်တမၠာ ကေုာံဂလာန်နိဒါန်ညးတံမချူကှ်ေလဝ်ပ္ဍဲလိက်တံဂှ်တံဂှ်၊၊
  • သၠပတ်မန်မဂၠိုၚ်ဂၠၚ် ပိုယ်မဂွံဆို၀်ညာတ်ကေတ်လဝ် ပ္ဍဲအခိၚ်လၟုဟ်တံဂှ် ဒှ်ဒၟံၚ်ကွတ်တဲကျာ်ဇၞော်အ္စာအသွောံဖအိုတ်ဂှ်ရ ကဝိကျာ်ဇၞော်အ္စာအသွောံမွဲ ဒယှ်တှ်လောန်နူကဝိမသၟေဟ်တံဂှ်တုဲ ယၟုအ္စာကဝိမသှ်ေဒၟံၚ်တံ ဟွံပြာကတ်ကွေံကွေံ။ ဟိုတ်ဂှ်ရ ယၟုအ္စာကဝိတံဂှ် ညံၚ်ကောန်မန်ပိုဲ သ္ဂောံတီကေတ်ပၠန်ဂှ် ဗၞတ်မဂၠဲါဆဵု ချူပတိုန်ထၜးကဵု ပ္ဍဲမုက်လိက်ဗၠံက်လိက်ပတ်မည်ဏံရ၊၊ ပ္ဍဲဂလာန်နိဒါန်ညးတံမချူကှ်ေလဝ် ပ္ဍဲလိက်တံဂှ်တံဂှ် လၟေၚ်ဒဒှ်တဝှ်စလာဲညးတံ ဗွဲကမၞန် ညးတံ ချူထမံက်လဝ်ကီု၊၊ ယၟုညးမကှ်ေလိက်၊ အခိၚ်မကှ်ေလိက်မပ္တံသက္ကရာတ်၊ ဂိတု၊ တ္ၚဲဒိတ္ထဳ မံက်စွေက်၊ ဒၞဲါဒမံၚ်ညးတံမမံၚ်တံဂှ် ဂွံတီကေတ် ပ္ဍဲဂလာန်နိဒါန်လိက်ညးတံရ၊၊ ဒၟါဂှ်ရ ဂလာန်နိဒါန်မစပ်ကဵုပရူဒဒှ်ညးတံ ဗွဲကမၞန်ဂှ် အဲ ချူထၜးကဵုရ၊၊ ကသပ်အဲမွဲ မံက်တိုန်ကၠုၚ်သာ်ဝွံရ၊ ပရူဒဒှ်အတ္တုပ္ပတ္တိအ္စာကဝိမန်မဒယှ်တှ်ဂမၠိုၚ် သ္ဂောံလ္ၚတ်ဂၠိုက်ဂၠဲါသၟာန်သၟုက်တုဲ ယဝ်သ္ဂောံတက်တရးပတိတ်ဏာ ဗၞတ်လိက်ကၞပ်မွဲကၞပ်ဍောတ်မ္ဂး ခိုဟ်သန်ရောၚ် အဲမချပ်တဴသာ်ဝွံရ။

    • ကဝိ ကျာ်ဇၞော်အ္စာအသွောံ (ဍုၚ်ဗဂေါဟံၚ်သာဝတဳ)
    • လိက်လောကသိဒ္ဓိဍောတ်
      ... (ဂလာန်နိဂီု) လိက်ဝွံဆန်ဗ္ဒဟ် ဟီုတွံမွဲတောၚ်၊ သက္ကရာတ်ရောၚ် မွဲတောၚ်ဟီုအာ၊ သက္ကရာတ်တၞံ ပ္ဍဲလ္ၚီကၠံၜါ (၁၁၀၂)၊ ဂိတုမာ်ဟေၚ် ပိမံက်သေၚ်ဟာ၊ တ္ၚဲဗြဴဗတိ ဆန်အဒိကၠာ၊ ပယျာံတက်မွဲ ပ္ဍဲဒိတ္ထဳၜါ၊ နက်သတ်ဟီုဂ္ညိ ၜါစှော်ပိကၠာ၊ လက်ကုံဟွံခြာ ပ္ဍဲအခါဆန်၊ ဒေသဋ္ဌာန်ကီု ပိုဲဟီုပျးပၠန်၊ ရးဍုၚ်ဟံသာ လလောၚ်ပြာသန်၊ ကွာန်အစွောံမာ နာမခုတ်ပ္တန်၊ ခုတ်ယၟုပကာန် တလကွာန်ပၠန်၊ ၜိုပ်ၜါအသဝ် သၟီဓဝ်ခုတ်ပ္တန်၊ သ္ဍိုက်ရတ်ပိကၠာ သဒ္ဓါလောန်သန်၊ သိုၚ်ဘာမွဲဟေၚ် ဇရေၚ်ကွာန်ပၠန်၊ ပ္ဍဲဘာဂှ်ပြဲ လိက်ဝွံအဲဆန်၊ လောကသိဒ္ဓိ ဒမၠိခုတ်ပ္တန်၊ စိုပ်ဒတုဲလိုက် ဒိုက်သိုက်ဟွံခၠန်၊ ၀ွံယမုလိက် တိုၚ်ပမိက်ဇန်၊ မူဟိုတ်ရောဂး လိက်ဝွံဒးဆန်၊ နူအဒိပၠန် ဍုၚ်က္တဴလောန်က္ဍၚ်၊ ဍိက်သၟီဗၠာဲသၟီ အနိၚ်ထမၞၚ်၊ ဟွံမွဲကုဒုဟ် ပဒုဟ်ဇၟာပ်တၚ်၊ ကတဴက္တာန်က္ဍၚ် ဇၟာပ်တၚ်အခါ၊ သာ်ဝွံတုန်ဂှ် အဒိဒှ်ကၠာ၊ ကာလဂှ်ရော ပ္ဍဲဗဂေါမာ၊ နာဲသာအံၚ်ပ္ညုၚ် စဍုၚ်ဟံသာ၊ ဂွံဒှ်မြုဝန် ပိုၚ်မန်ဗမာ၊ ဟိုတ်စံၚ်ပၠေၚ်ညး လုံဍုၚ်ရးကၠာ၊ သရာံပါပ်အိုတ် ရာန်သကိုတ်သာ၊ မံၚ်ဟွံပိုၚ်ပ္ကာန် ဒုၚ်ဟွံမာန်ကၠာ၊ တုဲက္တဵုဒှ်ဟေၚ် သပုန်သေၚ်ဟာ၊ ဒဒှ်ပိုဲကီု ဟီုပၠန်မွဲဝါ၊ ပြံၚ်တၞဟ်ဟာန် ဋ္ဌာန်ဖာဗြကၠာ၊ ဟိုတ်သာအံၚ်ဟေၚ် ပုန်အာသေၚ်ဟာ၊ နူဖာဗြဂး ပိုဲဒးပြးအာ၊ လိက်ပတ်အိုတ်သီု ထောံကၠေံလီုအာ၊ ပိုဲအာစိုပ်သွံ ကွာန်အစွောံမာ၊ ပ္ဍဲအစွောံဟေၚ် မံၚ်တဴသေၚ်ဟာ၊ သၟီၜိုပ်အသဝ် သိုၚ်လဝ်ကဵုဘာ၊ ပ္ဍဲဘာဂှ်ပၠန် ပိုဲတန်ဒၟံၚ်ကၠာ၊ ကောန်ညးအစွောံ ဂၠိုၚ်တိတ်စွံဘာ၊ ကဵုဗတောန်သၟတ် လိက်ပတ်ဇၟာပ်ရာ၊ လိက်တရေံဂး ထောံအိုတ်သအးအာ၊ လိက်ပတ်ဟွံမွဲ ပ္ဍဲဋ္ဌာန်ဂှ်မာ၊ သိက်အဲပဒး ဂွံပကတ်ကွးဘာ၊ ဂးတုဲအဲပၠန် ဆန်ပ္တိတ်လၚ်္ကာ၊ အဲဆန်လိက်ဂ္ညိ တၞံအဒိကၠာ၊ ၀ှ်အဲမဒှ် ကာလဂှ်မာ၊ ၜါစှော်မွဲဝှ် တိတ်ဒှ်ဟွံခြာ၊ အဲနွံပိုန်ဟေၚ် အစွောံသေၚ်ဟာ၊ သွက်ဂွံဗှ်ကၠဟ် ဂွံပ္ဍေန်ပ္ဍဟ်အာ၊ သွက်ဂွံသှ်္ၚာဲ လံလာဲဗွဲသွာ၊ သွက်ကောန်ကွးဘာ တီအာဂတ၊ သၟိက်ကဵုကွးဘာ ပညာစဳခၠ၊ သၟိက်ကဵုညာဏ်သၠဲ နဲပကာရ၊ သၟိက်ကဵုဂွံကၠာ ပညာက္ဍၚ်ပြ၊ ပညာနွံဟေၚ် စဳရေၚ်သဗှ၊ ပညာနွံသၟတ် လေပ်ကွတ်စဳခၠ၊ ပညာနွံသ္တိုတ် ဂွံဝေတ်စိုတ်ရ၊ ပညာနွံဆာဲ ဂွံဝေၚ်ပဲါပၠ၊ ပညာနွံကၠာ ဂွံဝေတ်ကာယ၊ ကာယပါၚ်စိုတ် ဝေတ်မာန်အိုတ်ရ၊ ဂွံဗၠးဒဒိုက် ဂွံသိုက်ဂတ၊ ဂွံဒှ်ထိုၚ်သး ဍုၚ်ရးသဗှ၊ ဇၟာပ်ကောန်ဂကူ အိုတ်သီုမူလ၊ ပ္ဍဲလိုက်ဂွံသိုက် ပလိုက်ဂတ၊ က္ၜးအတ္တဘဴ သွဝ်ဂွံစဴရ၊ သာ်ဝွံစိုတ်အဲ ဗွဲဨကန္တ၊ ဟိုတ်သာ်ဂှ်ရ ဒးပၠကွတ်ဆန်၊ အပ္ဍဲဆန်ဂှ် သာ်ဝွံဒှ်ပၠန်၊ ဒုဟ်ဆန်ဂၠိုၚ်ဝိုတ် သ္ဇိုၚ်ဗၠးအိုတ်သန်၊ ဒၞဲါညးမညာတ် သေသာတ်ဗိုန်က္ညန်၊ ညးမနွံကၠာ ပညာဇၟံကၟန်၊ လုတ်ဆန်တလး ဂွးဂိုၚ်လဝ်ပၠန်၊ ယြဴညးမွဲ ဂုဏ်မပြဲသန်၊ ကဵုဒှ်ကီုရ ဆပမိက်ဇန်၊ ဟွံဒးဂၞပ် ဂိုၚ်ပ္ညဳပ္ညပ်ဆန်၊ ပဂရိုဟ်ညိ ယုတ္တိဂကန်၊၊...
      လိက်နယသမုဒြဳ
      ... ညာန်အဲဗီုသၞာ်ရတ် အိုတ်ကွတ်ဇၟာပ်တၠၚ်၊ နဲကဲကၠိုက်ကၠဟ်သၟတ် ကဵုဂွံတတ်ခလှၚ်၊ သ္ဂေဟ်ညာန်ပြဟ်ကျာ ဇၟောဝ်ကာသၚ်္ဂ၊ ဂမြံဇွောဝ်ဗၜၚ် ဂဵုမြဟ်ခၠၚ်ဗ္စဳ၊ လျးထဝ်ဂဵုသၠံၚ် အဒိတျရံၚ်သဳ၊ ပၠေၚ်ကၠေံဒမၠုတုန် ပ္ဍဲဃောပုန္နမဳ၊ သ္ဂေဟ်ညာန်တၟံတၚ် ကဵုမြဟ်ခၠၚ်ဗစဳ၊ ကဝိမစိုန်ဒှ် တဝ်စရှ်ဂၠိုၚ်ကျာ်သြဳ၊ အသွောံဝိဟာရ ထာဏမှာဘောဂဳ၊ ဘိက္ခုဂကောံသၚ် လတူသ္ဒၚ်ဂြဳ၊ ဆန်လဝ်လိက်နာမ နဲယျသၟုဒြဳ၊ နဲဗီုမှာသၟိတ် ဗတ်မန်တိတ်ဟီုပ္ညဳ၊ ပိုတ်ဗျန်ဝက်ကျတုန် နဲဗီုသုန္ဓရဳ၊ ဂလာန်မဒှ်ကြက် နဲဗီုအိန်တက္ခဳ၊ ဇၟန်တွိုန်လောကဳ ဂၠဲါပ္ညဳနဲအခဝ်၊ ဂိုန်တၞက်လၚ်္ကာဆန် ဟီုဖျေန်ဇမန်လဝ်၊ သတ်ဇန်တိက္ခညာန် နဳဒါန်ဒှ်အသဝ်၊ ရးဟံသာဝတဳ မြုဍုၚ်ကျာ်သြဳထဝ်၊ ဟီုဖျေန်ဇမန်လဝ် ညံၚ်ထဝ်နာရဳကာ၊ တၞံသက္ကရာတ်ဂှ် လ္ၚီကၠံပိစှော်ကၠာ ( ၁၁၃၀ )၊ ပ္ဍဲဖဝ်ရဂိုန်တုန် မသုန်စွေက်မြာ၊ သိုက်ကြပၠိုတ်လောန်ညိ နာဍဳပိဟွံခြာ၊ ပါတ်ပေၚ်လေံဒၟံၚ်ပၠန် ဂးပန်ဗိဇ္ဇနာ၊ ပိပြာန်အခဝ်ကၞာတ် ဟောရာတ်ပထမာ၊ တြိယၚ်စန္ဒခုတ် နဝၚ်ဗုဒ္ဓဝါ၊ ဒွါဒသၚ်သိုကြ္က ကြဳသၚ်အဒိတ်တျာ၊ ဆတ္တတြဳသၚ်စန် သတ္တပ္ညာန်ဗုဒ္ဓါ၊ သုရပိုတ်ဗုဒ္ဓ ဂြဟပိုတ်ဗုဒ္ဓါ၊ ဒိတှဳပန်ပြဲ ဂ္ညိ ဟတှိနက္ခတ္တာ၊ စန္ဒကောံလက်သၟဟ် လက်တူဂှ်အခါ၊ ဇၟန်ရုပ်အခဝ် ပ္တိုန်လဝ်ပ္ဍဲရိုတ်တာ၊ ဖဵုအဲလ္ၚောဝ်ပြၚ် ကျာ်ဓဝ်သၚ်ကၠာ၊ ဂမြၚ်ပညာရော ညံၚ်ဗုဒ္ဓဃောသာ၊ ဂိုန်ကၞက်လၚ်ကာဆန် အိုဿီုဒွက်ဗန္ဓာ၊ နဲကျာ်ဇမၞးမာ ကဵုတိုန်စိတ္တာညိ၊...
    • ကဝိ ကျာ်ဇၞော်အ္စာဗြကြာဲ (ကွာန်ကံနှာတ် ကဒေါ)
    • ကဝိ မၚ်ဍိက်လ (ဍုၚ်မုတ်တၟ)
    • လိက်ပဋ္ဌမဗောဓိ၊ လိက်သဳဓတ်
      ...အကြီုဒဒှ်ရ နာဲညးခေတ္တပိ၊ သၠးဘုံကၟိန်သွဝ် စှ်ေတန်ဂၠံဂဝ်မိ၊ ပထာဝရညိ သီုမန်ပိဘာသာ၊ ကဝိမၚ်ဍိက်လ နာမအဲသေၚ်ဟာ၊ ဟိုတ်ကံပကတူ ခနှံလဝ်နူတမၠာ၊ ဃောဒတိုန်ဗၠာဲ ဃောဂၠဲါမိတ်ပြဝါ၊ ကံဂှ်ကၠုၚ်ကြတ်ဆေဝ် ဒုက္ခဝေဒနာ၊ ညံၚ်သၟးသိန္နေရု စှ်ဗ္ဒန်စက္ခုဒွါ၊ ညံၚ်ဂိတုဒွံမတ်ဗြဲ နဲဂှ်ဥပမာ၊ လံညိဗ္ဒန်အာ သီုၜါနဲအန္ဓ၊ ဒဒှ်မပိုၚ်ခြာ လၚ်္ကာကွတ်ဆန္ဒ၊ ချူကှ်ေဟွံညာတ်ပၠန် ပိုဒ်ဗျည်အက္ခရ၊ သ္ဂောံဆန်ဗ္ဒဟ်လဝ်ညိ သ္တီုတိရောက။ သ္ဇိုၚ်သန်လအိတ်ရ ဖဵုဗ္ဒေက်ယာယသၟတ်၊ ပိုန်မၞိဟ်သီုပိုန်သွဝ် လွဳမာန်သီုဗွဝ်ရတ်၊ စသိုၚ်ဖဲလဲအဴ ဗွဲကြဴအနာဂတ်၊ ဒဒှ်ကျာ်တြဲမွဲ ဟၟဲညးပ္တောံၜတ်၊ ကဵုအဲဂွံဒှ်သၟတ် ပ္ဍဲအနာဂတ်ညိ၊ မတၟဍုၚ်ပသီ ဟံသာပြဲမြိဂၠိ၊ မန်ဒိုၚ်သီုမန္ဒ မညှဇၞော်ဣိဒ္ဓိ၊ ပၞောဝ်ကဵုရးမန်ပိ ဇာတိဒှ်မညှ၊ လမိုၚ်ဝါခရူ ဍုၚ်ၜါဒှ်မူလ၊ မဒှ်ဓိပ္ပတိကၠာ သန္ထာန်မိကဵုမ၊ ကာလစဳဇန်ဆက် ပိုဒ်ဗျည်အက္ခရ၊ ပ္ဍဲဒေါဝ်မြုဍုၚ်မတၟ ဒေသသ္ဗာန်ဖျာ၊ လ္ၚီကၠံတရဴစှော်(၁၁၆၀) ဒှ်သွဴသက္ကရာဇ်၊ မြေက္ကသဵုပုဏ္ဏမဳ ဒိဋ္ဌဳစှ်ပန်ကၠာ၊ ပ္ဍဲတ္ၚဲဗြဴဗတိ နကျတ်ကြိတ္တိကာ၊ ပယာံလက်မကဝ် ဇန်လဝ်အက္ခရာ၊ ဣိန္ဒောဒေဝတာ ရီုဗၚ်သ္ဍံၚ်သွာညိ၊ ပ္ဍဲဒေါဝ်ရးမန်ပိ တြးလဝ်ညာဏ်ညိတုဲ၊၊ ...
    • ကဝိ မၚ်ဒေံဍောတ် (ဍုၚ်မုတ်တၟ)
    • ကဝိ ကောအံၚ်ဇု (ဍုၚ်လိုၚ်ဗၠဲ)
    • ကဝိ မၚ်ဍိက်ဓဝ် (ဍုၚ်လိုၚ်ဗၠဲ)
    • ကဝိ မၚ်ကိန်
    • ကဝိ မၚ်ယ
    • ကဝိ မၚ်ဒေ
    • ကဝိ မထဝ်စိုပ် (ကွာန်ဟၚ်ဂံါ)
    • လိက်သၟီစိၚ်
      ...ဖဵုအဲမလ္ၚောဝ် ဖျဝ်လဝ်သောစရိုတ်၊ ဘယဥပဒွါ ရောဂေါစှ်လ္ၚီကိုတ်၊ ကဵုဍေံလာဲလေၚ်အိုတ် ကဵုဍေံပၠိုတ်ဟုံညိ၊ ထဝ်စိုပ်ဒုၚ်နာမ အဂ္ဂမှာကဝိ၊ ပ္ဍဲရးဍုၚ်ရဳစိ သ္ၚိတဴပ္ဍဲဟာံဂံါ၊ တြဴစှော်အယုက်လောန် ညန်ကၠုၚ်ဇရာဗျာံ၊ က္တောဝ်က္ဍိုၚ်မတ်ဟွံသ္ဍာံ နွံပယာံကာလမွဲ၊ ဟိုတ်လဝ်သောဗၞုဟ် ပ္ၚဟ်လဝ်သူစရိုတ်ပ္ဍဲ၊ အကြီုတိပိုန်ကျာ်တြဲ ပ္ဍဲဘဝဆဒ္ဒန်၊ ဟိုတ်ဗြဴမဒက်ဝဲ ပ္ဍဲဂြိုပ်ဟေမဝန်၊ ဒၟါနူဗြဴပၠန် သ္ကန်ဒဲဒးလသာ၊ အကြီုတွံသတ်ဇာတ် နိပါတ်ပ္ဍဲဂါထာ၊ ဟိုတ်နွံဝါသၞာ သၟိက်ဂွံပြာကတ်၊ ပ္ဍဲကဵုသက္ကရာတ်တုန် ဟီုပ္ဍုန်လဝ်အဆတ်၊ လ္ၚီၜါကၠံ မသုန်စှော်ဒှ်ကၞောတ်၊ ( ၁၁၅၀ )ရာသဳတွံကြကတ် နက်သတ်ပုဗ္ဗသာန်၊ ဂုရုတိတ်ဒှ်တ္ၚဲ လက်မိန်ကုံမွဲဟာန်၊ တြးပတိတ်လဝ်ညာန် ပ္ဍဲထာန်ရးမည၊၊ ..... သက္ကရာတ်ဍုၚ်လ္ၚီၜါကၠံဒစာံစှ်ောသန် ဂိတုခ္ဍဲသဳပိမော် တ္ၚဲအ္ၚာ ဇိုၚ်ကၞေဟ်စိုပ်ဒတုဲရ၊၊ ...
      လိက်ပတ္တစာရဳ
      ...ထဝ်စိုပ်ဒုၚ်နာမ အဂ္ဂမှာကဝိ၊ သန်ထာန်မိကဵုမ ဇာတိညးဍုၚ်ရေဝ်၊ တိက္ခညာန်သ္ဇုၚ်ကေဝ် ရးရေဝ်ဂွံပြာကတ်၊ တရဴစှော်အယုက်ဂံါ ဃောဂွံါဇရာထတ်၊ လှိၚ်မံၚ်ပ္ဍဲလၚ်ကာ နွံကဵုအ္စာရဝတ်၊ ပ္ဍဲကဵုကွာန်ဟာံဂါံ ပြဲဗျာံစိုပ်ကၞတ်၊ နာဲၚာ်တလစာ ဒုၚ်ကာရာဇာဝတ်၊ ပ္ဍဲရးဂွံပြာကတ် နွံကဵုသစ္စ၊ သ္ဍိုက်ဒၟံၚ်သာသၞာ ဆာန်ဒၟံၚ်ယဝစဏ၊ သုတ်ဓမ္မပါဒ ကြီုပတ္တစာရဳ၊ သၟိက်ကဵုခၞံကၠောန် ပ္ဍဲကဵုရးမန်ဇဳ၊ သၟိက်ပလဝ်သက်သဳ ဒေါ၀်ဗနဳရးဍုၚ်မန်၊ သီုစိုတ်မလၟောဝ် ဟီုဖအောဝ်ကဵုအဲဆန်၊ ပ္ဍဲကဵုသက္ကရာတ် ကၞာတ်လဝ်ဟွံယောၚ်ခၠန်၊ အတှစတ္တလိ မွဲဟာန်ဒွိသတန်၊ သဟဿဟွံယောၚ်ခၠန် ပ္ဍဲပလ္လဂုန္န၊ ပ္ဍဲကဵုရာသဳမိန် ချေံဗျုသိန္ဓဴဝ၊ ဒိတှဳစှ်သုန်ဟေၚ် ဟီုပြေၚ်တ္ၚဲဗုဒ္ဓ၊ လက်သိၚ်ဒှ်ပယာံ ဃောဂွါံဝေါသဒ္ဒ၊ ဂိုၚ်ရပ်တပ်ပခဝ် ပ္တန်လဝ်ဘဝဂ်ဂ၊ တဲပ္ဍဵုသိသ ကြီုပတ္တစာရဳ၊ ဂုန်ကောန်သံဘာချိုတ် ပ္ဍဲစိုတ်ဂၠိုၚ်ကၠၚ်ဟဳ၊ ကၠုၚ်စိုပ်သၟီဂမှဳ ပကီုလွဳဂွံဒှ်အရှန်၊ အဲသၟိက်ကဵုပြာကတ် ဗတ်ပိုဲဘာသာမန်၊ ဟွံလှဲဟွံက္ဍန် အဲတိတ်ဆန်လဝ်ရောၚ်၊၊ ...
    • ကဝိ မၚ်ရောဂေါ ( ကွာန်ကြေဝ်ဏာ )
    လိက်ကျာန်ယျေတ်
    ...ဆန်လဝ်လိက်မွဲ ပ္ဍဲရးမည၊ လိက်ကျာန်ယျေတ်ရ လ္ၚတ်နာမကၠာ၊ လိက်ဝွံကၠာတဲ ညးဆန်မွဲဝါ၊ လံလောန်အဆတ် ဂၠိုၚ်မြိပတ်အာ၊ ဒကုတ်ဖလုတ် ဇမောဝ်သ္ဂုတ်ခြာ၊ စှ်ေတိုန်ဂၠိုၚ်တောၚ် ယတိယောၚ်ယာ၊ ညာတ်လိက်ဝွံအဲ ပ္ဍဲစိုတ်သိၚ်သာ၊ လိက်ကျာန်ယျေတ်ဟေၚ် နူတၞံသေၚ်ဟာ၊ ဂလာန်မန်သၟတ် ကၠေံမြိပတ်အာ၊ လိက်ဝွံတူရူ ကၠာဲနူဗမာ၊ ဟိုတ်မန်ဟွံမွဲ အဲဆဵုဒးကၠာ၊ သၟိက်ဂဟဵုညိ တမိမွဲဝါ၊ အဲဆန်ပ္ညဳကၠာ မွဲဝါပၠန်ရောၚ်၊၊
    ...ပၚ်မှိၚ်မွဲတောၚ် စိုတ်ပယောၚ်ယာ၊ ပရူဒဒှ် ပိုဲဟီုတွံကၠာ၊ ဒေသသန်ထာန် ပ္ဍဲတွာန်ကြေဝ်ဏာ၊ ဥုံဘက်တိတ်ကျဝ် သၟဝ်ကျာဘာ၊ ဒေသဂှ်ကၠာ နူတမၠာပၠန်၊ ဒၞဲါထာန်ဂှ်သအး လိက်ဝွံညးဆန်၊ သၟိက်တီယၟု ကဝိ၀ွံပၠန်၊ နဂှ်ဏာတဲ ယအိုတ်ဒဲသ္ကန်၊ ပ္ဍဲအခဝ်ရ အခဝ်ဂပၠန်၊ သွောဏာတဲကၠာ သီုၜါမွဲဒွန်၊ အခဝ်ပိဟေၚ် ချူပြေၚ်မွဲပၞောန်၊ ဗှ်နာမအဲ ဂွံတီလောဲသန်၊ သက္ကရာတ်ဂှ် ပိုဲဟီုတွံပၠန်၊ လ္ၚီၜါကၠံအဴ တရဴစှော်ပန်၊ ( ၁၂၆၄ ) ပိစွေက်ပၠန် ပ္ဍဲမာ်ပ္တန်လဝ်၊ ဗတံတက်မွဲ နာံတ္ၚဲသ္ၚိသဝ်၊ အဲစဳဇန်ပြေၚ် လၟေၚ်အခဝ်၊ သ္ကဵုစေန်ဆက်အာ နာဂတ်ဆတ္တဝ်၊ စဳဇန်ပြေၚ်လဝ် အခဝ်စက္ကူ၊ သ္ကဵုဒှ်မ္ၚဵု ပူဂဵုမန္ဒ၊ သ္ဂောံပၚ်မှိၚ်ရော ဖျိုက်ဓဝ်သောတ၊ လိက်ကျာန်ယျေတ်ရ ဆန်ပၠလဝ်ရောၚ်၊၊ ...

    လိက်ဗြရတ်ဣဏၚ်ကၚ်ရဳ
    ...ကဝိဗၠာဲတၟိဟေၚ် ပယျတ်ဟွံကေၚ်လွဳ၊ ပညာလေဝ်ၜတ်ဗေဝ် ညာန်ဘာန်အပၠေဝ်က္ဍၚ်၊ သၟိက်စံဝေၚ်ညာန်ညိ ဒမၠိဂၠဲါချပ်ဂြၚ်၊ ယွံဒေဝတဴသၞၚ် မၚ်မွဲသာသၞာ၊ ဗိုၚ်ရီုက္ဍံၚ်သွာညိ ကဝိ၀ွံဆန်ပညာ၊ မာံမံက်တိုန်ညးကော် နူကၠာဟွံဇၞော်မာ၊ ကြဴဝွံဇၞော်တိုန်အာ အစာခုတ်ယၟုတဏှ်၊ ယၟုတရေံကၠေံဗ္ဒန် တၟိပၠန်ဒုၚ်ဒယှ်၊ မၚ်ရောဂေါတုန်ဂှ် အစာခုတ်ဗ္ဒဟ်နာမ၊ ယၟုမိခုတ်ကီု ကၠေံလီုအာတုဲရ၊ မာံရောဂေါဒုၚ်နာမ ကာလလၟုဟ်ဝွံ၊ ညးကော်မံၚ်ဂြုဂြု သာ်ဝွံရသေၚ်ဟာ၊ ...... ပုံဗြရတ်ဒှ်ကြက် လဴဆက်ကၠုၚ်နူကဝ်တန်၊ ဂလာန်မဒှ်တၚ် အိုတ်ဗီုပြၚ်ဇၟာပ်တန်၊ အဲတိတ်တလးဆန် မွဲဝါပၠန်ရသေၚ်ဟာ၊၊ ...
    ...ပ္ဍဲသက္ကရာတ်ဂှ် ကလၚ်ဟီုတွံအာ၊ လ္ၚီၜါကၠံတိတ်ဒှ် ထပှ်စှော်ပိကၠာ၊ ( ၁၂၇၃ ) သွန်ပုဏ္ဏမဳ ဒိတ္ထဳဒစှ်ပန်မြာ၊ ပယျာံလက်ကုံပြဲ နာံတ္ၚဲဗုဒ္ဓဝါ၊ သၟန်နက္ခတ္တ အကာသဂဵုမြဟ်၊ တွဳဗွိုၚ်သၟီစနြ္ဒာ ၜါစှော်ၜါဟီုတွံ၊ ပယျာံတက်ပိဂှ် ဆန်ဗဒှ်လဝ်လၚ်ကာ၊ သဗှဥပဒ္ဒဝေ ဒုရေကဵုသ္ၚောဲခြာ၊ သတြုသီုသၞဝဲ ဘဲယဲဝေဒနာ၊ ကာယျကဵုတန်သိုက် ဇၟာပ်ပရိုက်ကဵုပဲါအာ၊ သဗှဒေဝတာ ဗိုၚ်ရီုသ္ဍံၚ်သွာညိ၊ ဒၞဲါဒၞဲါအဲၜိုတ်ဆန် ပိုတ်ဗျန်သီုယတိ၊ ပကဵုယောၚ်ထဍိၚ် ၀ိ၀ိၚ်မှာရာညိ၊ ကြီုပုံဗြရတ်စိ ကိုပ်အဒိပထမ၊ ဆက်ကၠုၚ်နူတမၠာ ပြာကတ်ဒၟံၚ်ပ္ဍဲလောက၊ .... ပုံနူတမၠာပြဲ အဲဍိက်ဇန်ပြေၚ်ပ္ကောံ၊ ရှ်ေသှ်ေရဴဂဴလဝ် ဓဝ်ကျာ်တြဲနူတၞံ၊ အတှအက္ခရရမ် ခဏံလဝ်သွက်သတ္တး၊ သ္ကဵုမိၚ်မန်ပိရး ဟီုပျးလဝ်ညိဟိုဲ၊၊ ...
    • ကဝိ အဂ္ဂဒိပ္ပ
    • လိက်သာရဝါန်
      ...ပညာမစိုန်ဒှ်ကၠာ ညာဏ်မှာသၟိၚ်ကဝိ၊ လေပ်ကွတ်ကာပ်ဗျဆန် ပ္ဍဲဒေါ၀်ရးမန်ပိ၊ ပၞောဝ်ဒေသပိရ မန်ဇၞော်ကဵုဣဒ္ဓိ၊ မန်ဒိုၚ်မန္ဒကၠာ မန်ဒှ်ဇာတိ၊ တြးပြေၚ်ဓမ္မဒါန် သ္ဂေဟ်ဒၟံၚ်ပ္ဍဲကဵုညာဏ်တြိ၊ လၟေၚ်ပိုဒ်ဗျည်ကၠာ အက္ခရာသီုကဵုပါဠိ၊ ဂမြၚ်ညာဏ်အ္စာ ပိုၚ်ခြာကေတ်ဒမၠိ၊ အတိုၚ်အဲရာဒနာစိ လပကဵုမြိပါ၊ ကဵုဒှ်ကျာ်မွဲသၟတ် ပ္ဍဲကဵုအနာဂတ်ကၠာ၊ လွဳရိယကျာ်တြဲသၟတ် ပကဵုဂွံဆောတ်မှာ၊ ကဵုဂွံက္တဵုဒှ်ညိအဴ နုဘဴမှာဒေဝါ၊ ဂလာန်သ္ဇိုဟ်ဂၞက် သ္ဇိုၚ်သာဒးဟီုအာ၊ ဒေဝဇၞော်နုဘဴ ဍိက်ရဴဂဴသေၚ်ဟာ၊ အဂ္ဂဒိပ္ပ ဂးနာမအဲကဝိကၠာ၊ ကာလစဳဇန်ဆက် ပိုဒ်ဗျည်အက္ခရာ၊ လ္ၚီကၠံသၞာံ စှ်ဒစာံဟဂွံမှာ ( ၁၁၁၈ )၊ ဒှ်သက္ကရာဇ် ကၞာတ်လဝ်ဇိုၚ်ပါဒ်သချာၚ်္၊ သ္ပလဝ်ဝါသနာ ထာဝရညိ၊၊...
    • ကဝိ နာဲသုနက္ခ
    • လိက်သၟီရာံ
      ...အဲပြေၚ်လဝ်စိ သိဒ္ဓိ၀ကျ၊ တိုၚ်လၚ်္ကာပၠန် လၟေၚ်ဆန္ဒ၊ ပ္ဍဲဍုၚ်တုန်ရ ရာဇာဓနဳ၊ ပ္ဍဲရးဒေသ အၚ်ဝကျာ်သြဳ၊ ယၟုလိက်ပညဳ သၟီရာံသဳဒါ၊ ယၟုကဝိ သၟိက်တီညိဟာ၊ နာဲသုနက္ခ နာမသဒ္ဓါ၊ ဗွဲကမၞန်ကၠာ ဂၠဲါဆန်အာပ္ညဳ၊ ဂလာန်သ္ဇိုဟ်နက် ညံၚ်အိန်တက္ခဳ၊ ကဵုဂွံတီရော ဇၟာန်ဇန်လောကဳ၊ တိတ်ဆန်လဝ်ပ္ညဳ သၟီရာံကဵုသဳဒါရောၚ်၊၊...
      ...နိဒါန်ဟီုသ္ကဲ လိက်ရာံမွဲတောၚ်၊ ဂမှဳမွဲရောၚ် ပြဲဂၠေါၚ်ဂကူ၊ ယၟုညးခုတ် ဂးဥတ္တမ၊ ဥယေန်စက်ကိုၚ် ဂၠိုၚ်သန်ဂကူ၊ ဒၟံၚ်တဴတူရူ ဒ္ဂူအိန်ရဳပန်၊ နူဥယေန်သွံ ကၠောံကဵုအဲဆန်၊ ပုံသၟီရာံဂှ် ကၞာၚ်ဒှ်ဂၠိုၚ်သန်၊ ပ္ဍဲဍုၚ်သေံရ သ္ပပြာကတ်လောန်၊ ဝေါဟာမန်ဂး ကဵုစဳပျးဆန်၊ တလးသ္ဇိုၚ်ကၞာတ် လိက်ဝွံဝါတ်သန်၊ နူဥယေန်အဵု ကၠုၚ်ကဵုအဲဆန်၊ အၚ်ဝစေတ်ကိုၚ် ကဝိဂၠိုၚ်လောန်၊ စိုပ်ဥယေန်ပၠန် ရးမန်တွဵု၊ ၚဳဂၠိပ်ဇၟာပ်ဂၠံၚ် အဲချပ်ရံၚ်အဵု၊ ပုံရာံဖအိုတ် သဳဒါဟိုတ်ဖဵု၊ ဟီုစဟွံဒး ကွေတ်ရးတွဵု၊ ကဝိကၠာအဵု ဇၞော်တၚ်ဃဵုပြဲ၊ ကဝိတမၠာ ဆန်လိက်ကၠာတဲ၊ ညာန်ဘာန်ပြဲလှဲ နဲအကာသဂၚ်၊ ဒၞဲါဟီုကၠုၚ်ကၠာ ဟွံပါလၞၚ်၊ ညာန်နဲဍာ်ဆၚ် တၚ်တှ်သ္ဇိုဟ်လောန်၊ ကြီုသၟီရာံဇဳ ကြီုသဳဒါပၠန်၊ လၚဵုတမး စဳပျးစိုတ်ဇန်၊ လၚဵုဘၚ်ဘုဲ ဟွံတီထုဲတ္ၜန်၊ ပ္ဍဲစိုတ်အဲပၠန် ချပ်ဗိုန်စန်စာ၊ ချပ်ဝါတ်ကွေံဟေၚ် လိက်ဝွံသေၚ်ဟာ၊ ဖျိုန်ဖျန်ဆန်ကၠာ ချပ်အာဟွံဒး၊ ချပ်ရံၚ်ဇၟာပ်ဂၠံၚ် သြိုဟ်ညံၚ်ဒကး၊ လိက်ဝွံမဂး တလးဝါတ်သန်၊ ကြီုသၟီရာံဇဳ မိသဳဒါပၠန်၊ ညံၚ်ကဵုဂွံဒး အဲတလးဆန်၊ အဲတလးဂှ် ကၞာၚ်ဒှ်ဂၠိုၚ်သန်၊ အဲဇၞော်အာရ မောဟဂၠိုၚ်လောန်၊ ဟီုကၠာဝိုတ်ပၠန် ဟီုပၠန်ဝိုတ်ကြဴ၊ အယုက်အဲဂှ် ဒစိတ်စှော်တြဴ၊ ပ္ဍဲစိုတ်အဲအဴ ဍေံက္တဴလောန်သန်၊ ပ္ဍဲစိုတ်ဟွံမြဟ် လိက်လၞုဟ်ဆန်၊ ပုံရာံဝွံဂှ် ဂၠဲါပ္တိတ်ဗ္ဒဟ်ပၠန်၊ သ္ကဵုဂွံတီအဴ တြုံဗြဴဇၟာပ်ဇန်၊ ပ္ဍဲစေတ်ကိုၚ်ပၠန် ဆန်လိက်ဝွံဂှ်၊ သက္ကရာတ်သမ္တီ လ္ၚီကၠံပန်စှော် ( ၁၁၄၀ )၊ ဒစိတ်မံက်ကၞာတ် ဒုရသာတ်ဂှ်၊ တ္ၚဲသိုက်တက်ပိ သၟဝ်တ္ၚဲဂ္ညိမြဟ်၊ မြေက္ကသဵုပြဟ် ဒှ်နက်သတ်ကၠာ၊ ပ္ဍဲလက်မိဟ်တုန် ပ္ဍုန်အက္ခရာ၊ အိုတ်ဒေဝတဴ သ္ဍဴစက္ကဝါ၊ မၞးတံသ္ဍံၚ်သွာ ရီုပညာညိ၊ ပ္ဍဲဒေါ၀်မန်ပိ ဆန်လဝ်ညိတုဲ၊၊ ...
    • ကဝိ ကောန်ဍး ( ကွာန်ကၠအ်သတ် )
    • လိက်ကကၠာ်
      ...မၚ်ကိန်မၚ်ယလေံ မၚ်ဒေံသၟီကဝိ၊ ဓယှ်မံၚ်ပ္ဍဲကွတ်ဆန် ပ္ဍဲဒေါ၀်ရးမန်ပိ၊ စသိုၚ်မၞိဟ်ဖဲ ကြဴတဲသ္ကန်က္လိ၊ မဟာသၟိကဝိ ကလှိလောန်စဴအာရ၊ ဟံသာဝတဳပၠန် ဍုၚ်မန်ဟေၚ်နာမ၊ လမိုၚ်ဝါခရူကၠာ ဍုၚ်ၜါဒှ်မူလ၊ ဍုၚ်ဇြာတိတ်ဟီုပၠန် ရးမန်ဒမံၚ်ထာဏ၊ ပ္ဍဲကွာန်ကၠံသတ်ပ္ကာန် ဒှ်ထာန်မိကဵုမ၊ ဒှ်မံၚ်ဓိပ္ပတိ ဇာတိနူမူလ၊ လမုဟ်ဝွံတုန်စိ ကွိဍောတ်အောန်ညာဏ၊ မဒုၚ်လဝ်ယၟုပၠန် ကောန်ဍးဟေၚ်နာမ၊ ဆန်ဗဒှ်လၚ်ကာပၠန် ပိုတ်ဗျန်အက္ခရ၊ ပုံဗဂီုနူတမၠာ ကၠောန်ဏာဗ္ဒဟ်ဆန္ဒ၊ လိက်ဝွံကကၠာ်ရ ခုတ်လဝ်နာမကၠာ၊ ကာလစဳဇန်ဆက် ပိုတ်ဗျန်အက္ခရာ၊ ပ္ဍဲကဵုသက္ကရာတ်သ္တီ လ္ၚီၜါကၠံဒ္စာံစှော်ၜါ ( ၁၂၈၂ )၊ ပ္ဍဲဂိတုအသာတ်တုန် စှ်သုန်မော်ဟွံယောၚ်ခြာ၊ သှ်ပတဴဓဝ်သတိ ရတ်ပိ၀န္ဒနာ၊ ညံၚ်ကဵုတၠသၞေၚ်သၟဟ် ဇာပ်ရှ်ဍောၚ်ဂန္ဓာ၊ ညံၚ်မှာလေံဂ္ညိ ဂၠဲါရတ်ရဇိကၠာ၊ ညံၚ်မာလှာကာရ ဇန်ပ္ညဳပုပ္ဖကၠာ၊ လ္တူကၞေၚ်ပ္ဍဵုတဲစှ် ကေမ်လွဟ်သၞာ်ပညာ၊ တတ်ပဒေါံဓဝ်မောဟ ပ္ဍဲဒမၠုစိတ္တဂွါ၊ ဂိုၚ်နၚ်စဳဇန်ဆက် ပိုတ်ဗျန်အက္ခရာ၊ ရနုက်ဗပေၚ်လဝ်ပ္ညဳ ပါရမဳဟေၚ်မွဲဝါ၊ အဲဍိက်ဗ္ဒဟ်လဝ်ကၠာ လၚ်ကာကွတ်ဆန္ဒ၊ ပတံကၠုၚ်ပါရမဳ ပ္ညဳမံၚ်ပ္ဍဲဒါန၊ မၚ်မွဲလဝ်ဓဝ်သဳလ ပဒေက်မံၚ်ကာယပၠန်၊ ရာဒနာလဝ်ပ္ညဳ ပါရမှဳဟွံဂွံခၠန်၊ ပညာဓိကပြဲ အဲဍိက်ပလဝ်ပၞောန်၊ ညံၚ်သ္ဂောံဒှ်ကၠာ ပါရမဳအဲတိတ်ကၠောန်၊ ပတိတ်လဝ်ပါၚ်တုဲပၠန် မွဲတန်ဟွံသေၚ်ဟာ၊ ဖဵုကုသဵုအဲဂှ် ကဵုမြဟ်ဂတကၠာ၊ ကဵုနွံကုညာန်ရ သုတသဵုပညာ၊ ပတောံၜတ်ပကဵုမာန် သီုညာန်ပရှ်ကျာ၊ အိုတ်သီုပိတကတ်ပၠန် မွဲတန်ကဵုပိုၚ်ခြာ၊ သီုညာန်သမ်ဗိဒါ ကဵုမြာဂတညိ၊ အဘိညာန်တြဴတန် ပကဵုဂွံခၠန်ညိ၊ ပညာကဵုစိုန်သ္ကီု အိုတ်သီုပ္ဍဲဘုံပိ၊ စာဂမသုန်ဂှ် ကဵုသၟဟ်ညဳသာစိ၊ ပါရမဳစှ်ဒမၠိ သီုကဵုပိစှော်ကၠာ၊ ကဵုဂွံဍိုက်ပေၚ်ပၠန် မွဲတန်ပကဵုခြာ၊ ဒဵုကဵုဒှ်ကျာ်တြဲ အဲပတ္တဏာ၊ ကဵုမြာဂတညိ ဒမၠိဗွဲမသွာ၊ သတ်တံမဟဳမံၚ် ပ္ဍဲကဵုဂၚ်သံၚ်သာ၊ ကဵုဂွံဟံၚ်ဖျဴဏာ ခန်လွာဍုၚ်နဳဗှာန်၊၊...
    • ကဝိ မာံတောအ် ( ကွာန်တံၚ်ပိုအ် )
    • ကဝိ မဟာကြၚ်
    • လိက်ကာကဒိပ္ပ
      ...လပုဟ်တဲစှ် သၟဟ်ပဒုမ္မော၊ လ္တူဒလာၚ်ကၞေၚ် အဲပြေၚ်ပတူ၊ လ္ၚောဝ်ဗုဒ္ဓရတ် အထောတ်လောကော၊ ပတလကၠာ ပိုန်ၜါသီုဆော၊ ညိဟွံမွဲမာ တဏှာကၠေသော၊ ဂြၚ်တီဓဝ်သၟတ် ပြာ်သတ်လောကော၊ ဓဝ်ကျာ်ပၠန်သ္ကဲ ပြဲလောန်နဂ္ဃော၊ ညးမဖအာဒ္ဂေတ် တိုၚ်လၟေတ်ဓမ္မော၊ ဓဝ်ဗက်မၚ်မွဲ သ္ၚဲအပဲါယျော၊ ဇိုန်ကဵုတသိုက် သတ္တလိုက်ရော၊ သာ်ဝွံဂုန်ဓဝ် အသဝ်လောန်သြဲ၊ နဒကှ်တဲ အဲလ္ၚောဝ်ပူဇာ၊ သၚ်အရဳယျး ကွးကျာ်ဗုဒ္ဓေါ၊ ဟိုတ်ကလၚ် ပၚ်မိၚ်ဓမ္မော၊ နူသန်ထာန်သအး စ္ဍးကၠေံရောဂေါ၊ ဒှ်တိပိုန်ရော သတ်ပ္ဍဲလောက၊ နခၠံသၟိပ်တဲ အဲဍိက်လ္ၚောဝ်ပၠ၊ လ္ၚောဝ်ဇိုၚ်အစာ မဟာဂုဏ၊ ပ္ကေၚ်ပ္ကတ်လဝ်အဲ ပ္ဍဲကွတ်သဗှ၊ ညံၚ်သ္ဂောံစိုပ်သိတ် ပ္တိတ်ဇြဟတ်ရ၊ ချူကဵုပ္ဍေန်ဗှ် တၚ်တှ်နဲယျ၊ ညးကောန်စဴကီု သီုလမုဟ်ရ၊ ကၠုၚ်ရီုဆောံမ ညာဏအဲညိ၊ ဒၞဲါအဲချပ်အာ လ္ပကဵုပါမြိ၊ စိန္တာကဝိ ညိလ္ပကဵုယောၚ်၊ ပရောဒဒှ် အဲတွံကဵုရောၚ်၊ နသောတဂၠံၚ် ထံၚ်ကလၚ်ညိ၊ နာမအဲကၠာ မဟာကြၚ်ဂ္ညိ၊ ပလဝ်ဝါသၞာ ပ္ဍဲရာကဝိ၊ အယုက်အဲအဴ ပိစှော်တြဴဂၠိ၊ ကာကဒိပ္ပ လိက်ရဆန်ဂ္ညိ၊ သွက်ထ္ပိုဲဗၠာဲဘာ ဗှ်ကၠာအဒိ၊ မွဲၜါတြဴသၟတ် အတှဆတ်ဂ္ညိ ( ၁၂၆၈ )၊ လၟိဟ်သက္ကရာတ် အသာတ်ဇြုံစိ၊ ပန်စွေက်ယုတ္တိ သတီညိဗၠာဲဘာ၊၊...