Mon, If you don't breathe, there is no air. If you don't walk, there is no earth. If you don't speak, there is no word.

လမျီုမည်ဂှ် အရေဝ်မည်ရ။ အရေဝ်မည်ဂွံဗိုန်ဂှ် လိက်ရောၚ် ဗဗိုန်ပခိုၚ်ကဵု။
ဟိုတ်ဂှ်ရ လမျီုမည် ညံၚ်ဟဂွံတိတ်အာ နူမည်ဂှ် အရေဝ်မည် မည်ဟီုညိ ဂးညိ။ လိက်မည်ဂှ် မည်ကတ်ညိ ချူညိ။

ပုံဗြရတ်ဣဏၚ်ကၚ်ရဳ ( ၄၆ )

ညးမချူပတိုန်ထ္ၜး - လဂ္ဂန်ရာံ | တ္ၚဲဒိတ္ထဳ Friday, January 16, 2009

ဗြရတ်ကဵုမိဣဏၚ်ကၚ်ရဳ အာဝေၚ်ဂြိုပ်ဥဒျာန်
တူစးစိၚ် သၟီကဵုဗညာ၊ ကၚ်ရဳလဟိၚ် ဆာန်သၟီက္ဍၚ်အာ၊ စိၚ်ဂါံမွဲမွဲ နဲခေသရာ၊ ဂမြိၚ်သဓဵု ဗြုကြီုကြဵုဇာ၊ လလောၚ်တမ္ညဝ် ဒေါဝ်ဂြိုပ်ဒေါဝ်ဝါ၊ ပ္ၚောံထာန်အဟံ ဂြိုပ်တၞံတမၠာ၊ ညန်ဆိုက်ဥဒျာန် ပၞာန်ယက္ခာ၊ ရံၚ်ဆုဍိုပ်ဍဴ ဇဝ်ပ္ကဴပေၚ်ဗ္ဂာ၊ ပၞဴခတိုက် သတ်ပရိုက်ကၠာ၊ တၞးကဵုတၞး လဗးရေၚ်ဗ္ဂာ၊ ဗကေတ်စောန်ပြံက် လစံက်မွဲသာ၊ ဍေံဒညံက်ဒညာ် ညံၚ်တွာ်ကၠုၚ်အာ၊ လ္ၚဵုကော်မာ ဒေါံကၠာရုပ်ထဝ်၊ လ္ၚဵုဂြိုၚ်ပလှ်ေ ခအှ်ေသီုဇဝ်၊ လ္ၚဵုဇက်ကံ ပၠံရမျှာၚ်ကျဝ်၊ လ္ၚဵုဂြဴကြဵု သဓဵုတမ္ညဝ်၊ ဥဒျာန်လလောၚ် ဂြဴညံၚ်မြာ်ထဝ်၊ ညံၚ်ညးဇက်ဒြဝ် တမ္ညဝ်ဂမြိၚ်၊ လ္ၚဵုဇက်ဂၠိၚ် တွိၚ်ကၞာၚ်တၞး၊ လ္ၚဵုကြဵုကြီု သီုဂြိုၚ်တဟး၊ ကၞာၚ်ဂဟုဲဗျာၚ် တွာဲပါၚ်ဟးဟး၊ ပၞဴဂြိုၚ်သဓဵု ညံၚ်ကဵုထၜး၊ ဂြိုၚ်ကြီုကဵုညး ဟးဟာဲသဓဵု၊ ပရိုက်ဂြဴလ္တိုၚ် ပြိုၚ်ကံလဟဵု၊ ညံၚ်မြာ်ထဝ်ဂြဴ ၚဴဝှံက်ဗြုကြဵု၊ ကလာၚ်လဟိၚ် မိၚ်ဍေံသေက်ဇဵု၊ လုံဥဒျာန်ဇၞော် ဗြုကော်သဓဵု၊ ဂြဴတိုန်သြေဲသြေဲ ညံၚ်ရဴဝုတ်အဵု၊ သီုဥဒျာန်မွဲ ကရောဲလက်ကြဵု၊ မိၚ်ဍေံသေက်ဇဵု ကြဵုဇာမှောၚ်မှဴ၊ ဗဵုတွာ်ဂတ ပၠဍာန်တရဴ၊ ကမၠောန်ကြဴစိၚ် ဂမြိၚ်တွာ်တဴ၊ သၟီၜါတြုံဗြဴ လဇကြဴအိုတ်၊ သၟီဗၠာဲဍိုက်စး ဗၠးဒုဟ်ပေၚ်စိုတ်၊ မိဍိုက်ကံစိၚ် လွိၚ်ကရာၚ်ဗိုတ်၊ ညံၚ်အဆေဝ်သွဝ် ဒလဝ်ၝောံကိုတ်၊ စိၚ်ဂါံတွာ်ဍိုတ် ဗိုတ်ဒြၚ်လဝိၚ်၊ ဂါံအာမွဲမွဲ ညံၚ်နဲတဆိၚ်၊ လပှ်ဂၠါံလာဲ ဒၞဲါဗိုၚ်မဂၠိၚ်၊ ဗော်ဆုသၠသၠိၚ် လဝိၚ်ပိ၀ါ၊ ပ္တုံဖျေံကၞာၚ်ထိ တံဇိုၚ်မိကၠာ၊ . . . . .

သၟီသၟာန်ယက္ခိ ယွံမိကြုတ်ဏာ၊ မူဆုညးကော် ဇၞော်သန်အဒ္ညာ၊ ၚံက်ၚာ်ဒညံက် ညံၚ်မကော်ကၠာ၊ ဆူဆုကြုတ်ဏာ တီနာမညိ၊ ဏၚ်ကၚ်ရဳမိၚ် ဟီုပၟိၚ်စိ၊ ယွံသၟီကောဗၠာဲ နာဲတလသ္ၚိ၊ ဆုမၚ်ဂလ နာမကောမိ၊ ယဝ်နာဲထောံပ္တုံ စှ်ေပ္ဍဲဘုံတိ၊ ဒှ်ၜဝ်လာံထာ ကြာန်အာထိမြိ၊ အာကၠုၚ်ဟွံမာန် ထုဲကြာန်ပေၚ်ထိ၊ ရုက္ခဝွံစိ နွံဣဒ္ဓိက္ဍၚ်၊ မိဍိုက်ကံစိၚ် သၟီဍေက်ကေတ်နၚ်၊ လရိုအ်တိုန်ရော အြကျာ်ဓဝ်သၚ်၊ သၟီပြိုက်ထိုၚ်အဵု ပလောံဂဵုခၠၚ်၊ ဏၚ်ကၚ်ရဳမိၚ် သွိၚ်မုက်လိၚ်လှၚ်၊ ယွံလေဝ်ကောမၚ် လက်ကၠၚ်လရိုအ်၊ မူဍေံဒှ်အဵု ဟီုကဵုညိသွံ၊ တဲအဲလုက်ဒး ဟးထဝ်ကလောံ၊ ကောလုတ်ရမိ ညးဂိမံၚ်သွံ၊ သလှ်ေလုက်ဂွံ ယွံမိကောန်သၟီ၊ ကၚ်ရဳလက်ဆေတ် ၝိုဲကေတ်ညးဂၞိၚ်၊ သၟီလုက်ဒးညိ စံက်ဂးဂိသွိၚ်၊ မိဒေါန်ဂမြိၚ် ဍိုက်စိၚ်လဴအာ၊ . . . . .

ဆဵုဆုမွဲပၠန် ရုက္ခကညှာ၊ ကၞာၚ်ဂဟုဲဒၟံၚ် ညံၚ်ပံက်ဝါစာ၊ ညံၚ်ကော်ဒိုဟ်မိ ဂဟုဲကၞာၚ်ပိ၀ါ၊ တုဲသၟာန်တိုန်စိ ယွံမိကညှာ၊ တၞံဆုဂှ်မွဲ အဝဲဂေါဝ်ဂါ၊ နာမဍေံဂှ် တွံညိကြုတ်ဏာ၊ ဟီုဗွဲယုတ္တိ မိပမုသာ၊ ဂၞကျာ်ဂွံမိၚ် သွိၚ်မုက်တွံအာ၊ ယွံသၟီဗညာ နာဲသာကောမိ၊ နာမညးကော် ဆုဇၞော်ဣဒ္ဓိ၊ ရုက္ခဝွံက္ဍၚ် ထောံဒှ်ဗၚ်စိ၊ ဆုမၚ်ဂလ မူလအဒိ၊ နာမတုန်စိ အဒိညးကော်၊ ဍောတ်ဗၠာဲပလှ် ၜှ်ကေတ်သၠဇၞော်၊ ကြဵုဇာစလာၚ် ရမျှာၚ်ပြာထော်၊ မိကလေၚ်သ္ၚဳ ပၠေဝ်ရမျှာၚ်ဗော်၊ အြမူဒှ်ကွေံ ဍေံလရိုအ်ကော်၊ အြဗတာၚ်ဗော် လုက်ဒးစံက်ဂိ၊ တဲဒိဒးသွိၚ် စိၚ်အာဗၠးစိ၊ မိဍိုက်ဗလေတ် ကဵုဗၠေတ်တိတ်ိ၊ ကၚ်ရဳလက်တ္ၜေဟ် ဟာဲဗှ်ေဒိတှိ၊ လုက်ဒးဟွံဂွံ ဒေါံကောပဒိ၊ ဆုညံၚ်ကဵုဂျိ ဂိဒၟံၚ်တတ်တတ်၊ . . . . .

မိဗ္ဂေတ်က္ဍိုပ်စိၚ် ဗ္ဂေတ်ဂၞိၚ်ဗယောတ်၊ စိၚ်ဂါံမွဲမွဲ ပ္ဍဲဥဒျာန်ရတ်၊ ဆုနွံတဴကၠေတ် ဒးၜေတ်အာသၟတ်၊ ဆုဂြိုပ်ဂရာၚ် ရမျှာၚ်ဂမ်အတ်၊ ဂေတ်ဓဝုဲဒၟံၚ် ဍာဲညံၚ်ပၟတ်၊ လွိၚ်ကၞာၚ်သၠ ပိ၀ါပဝတ်၊ သၟီဗၠာဲညာတ်သၟတ် သၟာန်မိဍောတ်ဗြဴ၊ သ္ဍိုက်ကောမိ နာဲသ္ၚိၜတ်သြဴ၊ တၞံဆုဂှ်မွဲ အဝဲဍိုပ်ဍဴ၊ ဟီုကဵုကောညိ မိပဝဴပဴ၊ ဟီုညိဒေံဗြဴ ဍိုပ်ဍဴဂေါ၀်သ္ဇုၚ်၊ ဏၚ်ကၚ်ရဳမိၚ် မုက်လွိၚ်ကၠုၚ်၊ ယွံသော်က္ဍိုပ်မိ နွံဣဓိသၠုၚ်၊ ရုက္ခဝွံရ ပထမပ္ညုၚ်၊ နာမမူလ သုဝဏ္ဏဒၟုၚ်၊ မူလကော်ကၠုၚ် နူဍုၚ်တန်ရ၊ ဣဓိဇၞော်လောန် ၜှ်ကေတ်ပၠန်သၠ၊ ထောံပ္တုံပ္ဍဲတိ စံညိမွဲရ၊ ဒှ်ဗၚ်သီုဇြဟ် သၠဂှ်မူလ၊ ဂးသုဝဏ္ဏ နာမဍောၚ်မ္ၚဵု၊ နွံဆရးဏံ နာဲတံဂွံဆဵု၊ မိဆာန်နာဲလောန် ဟီုပျးပၠန်အဵု၊ ဗြရတ်ဍောၚ်မၠဵု က္တဵုတုဲၜှ်ကေတ်၊ ဂွံတုဲပြိုက်ထိုၚ် သၟီဂိုၚ်ဗလေတ်၊ အြယာဲဂိလောန် ကၞာၚ်ဗၠန်သၠဂေတ်၊ ဍောတ်ဗြဴသ္ၚဳမံၚ် ရံၚ်ဟွံညာတ်ပၠေတ်၊ လရိုအ်သွေတ်တ် ကၞာၚ်ဂေတ်ဗြုကြဵု၊ မူဍေံဒှ်ရော အြနာဲဍောၚ်မၠဵု၊ ဗြရတ်မိၚ်ကီု တုဲဟီုခၠေဝ်ကဵု၊ ယွံလေဝ်နာဲသ္ၚိ တဲဒိဒးအဵု၊ တဲအဲလုက်ဒး ဍေံဗြုသဓဵု၊ သၟီဗၠာဲဟီုအဵု ကဵုဗတာၚ်ဗော်၊ ကၚ်ရဳမိၚ်ကၠာ ဟွံထေဲမာသော်၊ ဟာဲဣၜတ်ၜတ် ခလောတ်ထောံသၞော်၊ ၝိုဲတံၜတ်လောန် ကောန်ဣဂြိုပ်ဇၞော်၊ သၟီလုက်ဒးညိ ဂိလရိုအ်ကော်၊ ဒးကဵုမုဲဇၞော် သၞော်ခလောတ်အိုတ်၊ . . . . .

တုဲဍိုက်အာဗျိၚ် စိၚ်မိတွာ်ဍိုတ်၊ စိုပ်ဥဒျာန်မွဲ လှဲလးပေၚ်စိုတ်၊ တၞံဆုဒှ်ဘုံ သီုစုံပြဲသ္တိုတ်၊ မိပ်သ္ၚိပ်လောန်တဲ ၜိုဟ်သြိုဟ်ပ္ဍဲစိုတ်၊ မိပ်ပ္ဍဲစရိုတ် အဵုဇိုတ်မှောဝ်ဇဴ၊ ညာတ်ဆုၜါသၞူ ဂကူဗၠးတဴ၊ မွဲဍေံဂွုသအး လစံက်လျးသ္ဍဴ၊ လစံက်ညံၚ်ချး လျးညံၚ်ပါၚ်ဂၠဴ၊ ဍေံဂရိုက်ဂရာၚ် ကဵုပါၚ်ကမြဴ၊ ကၞာၚ်ၜါဒညံက် ညံၚ်ညးကော်ခဴ၊ လရိုအ်ညံၚ်ကွဴ ကံဂြဴလတိုၚ်၊ လ္ၚဵုဍေံတအး ဟးဟာဲဍေံဂြိုၚ်၊ လ္ၚဵုဍေံထအှ်ေ ပလှ်ေကံလတိုၚ်၊ ဍေံလကဲဆက် ထညက်ကံဂြိုၚ်၊ လရိုအ်ညံၚ်က္ၜိုၚ် ပြိုၚ်ပါၚ်လဒု၊ ယမုဍေံအဵု ဟီုညိနာဲဇု၊ ကောမိၚ်စိုတ်သ္ဍိုက် ခတိုက်သစ္ဆု၊ နာမဍေံဝွံ ကောဇုသၟိက်တီ၊ ဟီုညိကျေဝ်လာဲ ယွံနာဲဂေါ၀်မြီ၊ ဟီုကဵုကောနာဲ ပြယျာဲခပ်သီ၊ ကောဂွံသမ္တီ ဂေါ၀်မြီစရာဲ၊ ဂၞကျာ်ဂွံမိၚ် ဟီုပၟိၚ်ကွာဲ၊ ဆုမွဲဒှ်ဂြိုပ် လတိုပ်ဂၠုဆာဲ၊ ဒဵုထပှ်ထပ် ကွပ်ကွပ်ဒၟံၚ်ဗ္ဒာဲ၊ အာကၠုၚ်ဟွံမာန် ဂၠံၚ်ဍာန်မဂၠဲါ၊ ဆုဝွံလေဝ်နာဲ လောန်ကာဲဂုန်တၟေၚ်၊ ကိတ္တိၚ်သၟီဆု ယမုဍေံဟေၚ်၊ ဆုဒယှ်ပၠန် တန်ပ္ဍဲတ္ကံကြေၚ်၊ ဆုမွဲဂးရ နာမဍေံတၟေၚ်၊ ဒိပ္ဗစက္ခု ယမုတွံပြေၚ်၊ မတ်ဂၠုယးဟေၚ် ကလေၚ်မွဲတဲ၊ ကၠက်ဗၠးညံၚ်ဇိုတ် အိုတ်ညးအိုတ်အဲ၊ ဗၠးဂၠိုၚ်တုဲရ ကၠံလ္ၚီဆပြဲ၊ စက္ခုဒိပ္ဗ ရုက္ခဝွံမွဲ၊ သမ္တီကောအဲ ဆုပြဲနွံဂုန်၊ သၟီဗၠာဲၜှ်ထေတ် ကေတ်ချံထိုၚ်တုန်၊ ဂွံသီုၜါဗော် ဆုဇၞော်နွံဂုန်၊ ဍေံလရိုအ်ကရေဲ သြေဲသြေဲဗြုန်ဗြုန်၊ ကၚ်ရဳမိၚ်တုန် သၟာန်ပ္ဍုန်သၟီဗၠာဲ၊ ယွံလေဝ်ကောအဲ မပြဲစရာဲ၊ မူကောပကီု ဟီုညိကောဗၠာဲ၊ သၟီဓဝ်စရာဲ ဒၞဲါဂှ်ခၠေဝ်ဏာ၊ ကောဗၠာဲဇွိတ်ဝေၚ် ဗဂေၚ်တဲၜါ၊ သၟိက်တီမွဲတဲ နဲဂှ်ဝေၚ်ကၠာ၊ မိလက်ဟီုဆေတ် ကွေတ်ညးဂြိုပ်ဝါ၊ သၟီဗၠာဲကမှ်ေ ဟွံကြိုက်ဗှ်ေဟာ၊ ဨကရာတ်ဗမက် ဂြဲဂြက်သာသာ၊ ဗှ်ေလရိုအ်ကြဵု ညံၚ်ကၠဵုဒေါဝ်ဖျာ၊ . . . .

ဍိုက်စိၚ်ဂေတ်အာ ကြာတၞံပရိုက်၊ ပၞဴမံၚ်ဗျောံ ကောံမွဲခတိုက်၊ သီုဂြဴသီုဂြိုၚ် ပြိုၚ်ရၚ်သ္ကံစိုက်၊ လ္ၚဵုဍေံထအး ဗၠးမံၚ်အခိုက်၊ လ္ၚဵုဍေံဂြဴ ညံၚ်ကွဴဂြဴရိုက်၊ ဂြဴညံၚ်ကဵုစာၚ် ရမျှာၚ်စလိုက်၊ နွံသီုဖအိုက် ဒှ်သ္ဍိုက်ယက္ခ၊ တုဲသၟာန်မိကၠာ ကၚ်ရဳမှာယျ၊ မူသတ်ဍုဟ်စိုက် ဂတိုက်သလှ၊ ဂေါ၀်ဂပ်က္ဍၚ်သန် ယွံနာဲနန်မြ၊ ဟီုကဵုကောရ ပကနှိက်မ၊ မိသ္ဍိုက်ဗြရတ် ဂဍောၚ်မတ်ကျ၊ ဒှ်တြုံသ္ဍိုက်ညး မိပျးကဵုရ၊ ဟွံတီဂးဘဴ ဗြဴစနာဲပၠ၊ ဒှ်ဗြဴဟိဏ္ဏ ပ္ဍဲလောကအဵု၊ ချပ်ပ္ဍဲစိုတ်ရောၚ် ကၚ်ရဳဍောၚ်မၠဵု၊ နာဲဒှ်တြုံသ္ၚိ သၟာန်မိသှ်ကဵု၊ နွံနာမကွေံ ယမုဍေံအဵု၊ ပၞဴဍောၚ်မၠဵု သီုကဵုပရိုက်၊ ဍေံသတ်ဗတိုက် ပရိုက်ဇိုၚ်ကြုၚ်၊ ဒှ်လမျီုဇၞော် ကလော်သီုဍုၚ်၊ ပရိုက်ဂြဴပြိုၚ် ပၞဴဂြိုၚ်သၠုၚ်၊ ပၞဴဂြိုၚ်သမုၚ် ဗော်ဍုၚ်ယက္ခ၊ ပ္ဍဲဍုၚ်ပိုဲပၠန် ထာန်ဂြိုပ်ရညှ၊ ညးဍုၚ်ဝွံရ ယက္ခသီုဖအိုတ်၊ ညးဂွံသစ္ဆု ကလော်ဂွံချိုတ်၊ ဒးလီုဇိဝ ဟဒးဍောၚ်စိုတ်၊ မိဟီုပျးသၟတ် ဗြဴရတ်ကြက်ဗိုတ်၊ ဗဵုကဵုဖဲမတ် ကောကၞတ်စိုတ်၊ မိပျးကဵုဇဳ ဗနဳဂြိုပ်အိုတ်၊ . . . .

ဂၟါ်စိၚ်ကလေၚ် သမုဲလေၚ်ဗိုတ်၊ ညးၜါမွဲစိၚ် လဗိၚ်စဴသ္တိုတ်၊ ဟီုအာဂြိုၚ်အာ ၜါမိကြက်ဗိုတ်၊ ညးၜါမိပ်စိုတ် ၜိုတ်ဂွံလွဳမာန်၊ ညးၜါမွဲစိၚ် သၟီကဵုသၞောဝ်ဒါန်၊ ကောသၟာန်လဖှ် မိသှ်ဂလာန်၊ လတူစးဇၟူ ပရူဥဒျာန်၊ မိသှ်ကောသၟာန် နဳဒါန်ပြယျာဲ၊ ပၞးကဵုပၞးဗ္ဒာဲ နာဲညးယာန်ဇၟူ၊ တေတ်တဲပလှ် ဒကှ်ရာၚ်အူ၊ မိတးဖရာဲ နာဲကောန်ဂကူ၊ မိတုပ်စမၠံၚ် အရံၚ်ဝိဇူ၊ စမၠံၚ်ထဝ်အူ ဇၟူတုပ်သၟီဗၠာဲ၊ သၟဟ်န်တူစး ဒလာဲပၞးနာဲ၊ ဂဍုတ်ဗမက် ဂြဲဂြက်ဒလာဲ၊ ကအီဂြိုၚ်စေံဏေံ လှေံစိုတ်သၟီဗၠာဲ၊ ဒလိန်ဒလာဲ နာဲကဵုမှာယျ၊ ဖံမံၚ်လဒု ဗရုကြံကြ၊ ပုက်တလုက်မံၚ် တက်ညံၚ်ဒေါၚ်ဗ္ၚ၊ ဂဟုဲသမုၚ် ဇက်စဴဍုၚ်ရ၊ စိၚ်တွာ်ယောန်ယောန် ဗၠန်တိုန်ဂတ၊ ကောကဵုမှာယျ စိုပ်ရမုက်ရုၚ်၊ ဗ္ဒေံစိၚ်ဗက် ပ္ဍဲတမၞက်သၠုၚ်၊ ညးၜါဂါံကၞာတ် ဒေါဝ်အမာတ်ဍုၚ်၊ ဒေါ၀်သေဏာသအဳ သဳကၠဳဒၟံၚ်ပ္ညုၚ်၊ သၟီကဵုဗြဴသွဝ် စိုပ်နန်ထဝ်သၠုၚ်၊ မိကဵုသၟီဍုၚ် သ္ဍိုက်သ္ဇုၚ်တဝ်ဂၠဝ်၊ တူဒေန်မၞိက် ပိုက်ပၞိက်ကၟဝ်၊ ရေၚ်ကာန်တဝ်ဂၠဝ် မွဲနန်ထဝ်တုန်၊၊ ၊၊
တၚ်တှ်ဝေါဟာရမည်ဂမၠိုၚ် ~~~~~
စေံဏေံ = (ကြိယာ) ဂဍုတ်ဗမက်၊ ဟီုဂဍုတ်ဗမက်ဂြိုၚ်ထအှ်ေ၊၊ to be jocular, sportive.
တမၞက် = (နာံ) တာဲတမၞက်၊ a halting place, a camp, a pavillion.
ကနိက်၊ ကနှိက်၊ ကၞိက် = (ကြိယာ) ပၞုက်၊ ဂြောပ်ဗ္ဒန်၊ to conceal, to keep back.
ဝဴပဴ = (ကြိယာ) ဟီုတမုန်တလန်၊ ဟီုမုသာ ဟွံလဴထၜး ဗွဲမပြာကတ်၊၊ မဂလာန် - ဝဴပဴ - ဝွံ လဟီုလဂး မစပ်ကဵုမၞိဟ်ဗြဴတံဟေၚ် ဟီုဂးတဴရ၊၊ ပၟာတုန် = ဗြဴဝဴပဴ၊ ဣဝဴပဴ (နာံ)၊၊ ဗှ်ေ လ္ပဝဴပဴ၊ (ဝါကျ)၊၊